Bài giảng Lịch sử 9 - Bài 3: Quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc và sự tan rã của hệ thống thuộc địa - Trường THCS Xuân Diệu

pptx 31 trang hongchi 31/03/2026 550
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Lịch sử 9 - Bài 3: Quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc và sự tan rã của hệ thống thuộc địa - Trường THCS Xuân Diệu", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.

File đính kèm:

  • pptxbai_giang_lich_su_9_bai_3_qua_trinh_phat_trien_cua_phong_tra.pptx

Nội dung tài liệu: Bài giảng Lịch sử 9 - Bài 3: Quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc và sự tan rã của hệ thống thuộc địa - Trường THCS Xuân Diệu

  1. Chương II CÁC NƯỚC Á, PHI, MĨ LA-TINH TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY BÀIBÀI 33 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA
  2. Chương II CÁC NƯỚC Á, PHI, MĨ LA-TINH TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY BÀI 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA Lược đồ hệ thống thuộc địa trên thế giới đầu thế kỉ XX
  3. Chương II CÁC NƯỚC Á, PHI, MĨ LA-TINH TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY BÀI 3 QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA VẤN ĐỀ:   Sau Chiến tranh thế giới thứ II, một cao trào giải phóng dân tộc đã diễn ra sôi nổi ở Châu Á, châu Phi và Mĩ La-tinh, làm cho hệ thống thuộc địa của CNĐQ tan rã từng mảng lớn và đi tới sụp đổ hoàn toàn.Vậy quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc sau CTTG thứ 2 cụ thể như thế nào?
  4. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA Khái quát tình hình các nước châu Á, châu Phi và Mĩ La-tinh * Các nước Á, Phi, Mĩ La-tinh là những khu vực đông dân cư, có nguồn lao động dồi dào, lãnh thổ rộng lớn và nguồn tài nguyên hết sức phong phú. - Trước Chiến tranh thế giới hai, hầu hết các nước trong những khu vực này là thuộc địa hoặc nửa thuộc địa của các đế quốc Anh, Pháp, Mĩ, Nhật, Hà Lan,... - Trong Chiến tranh thế giới hai, một số nước bị phát xít I-ta-li-a, phát xít Nhật chiếm đóng và nô dịch. => Mục tiêu: đấu tranh giải phóng dân tộc, thoát khỏi sự lệ thuộc vào chủ nghĩa đế quốc. Lược đồ hệ thống thuộc địa trên thế giới đầu thế kỉ XX
  5. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA Sau khi tìm nội dung bài học và hoàn thành nội dung bảng sau: S Các T giai Đặc điểm Sự kiện tiêu biểu T đoạn 1 2 3
  6. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA I. GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA THẾ KỈ XX Sau Chiến tranh thế giới thứ 2, phong trào giải phóng dân tộc ở các nước châu Á, châu Phi vàNêu Mĩ La-tinhnét mới nổ của ra phongmạnh mẽ, trào từng đấu bước tranh giành giải thắng phóng lợi, dân lật đổtộc chủ từ nghĩasau Chiến thực dân cũ và tranhmới, cụ thế thể: giới thứ hai đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX? Các nước châu Á: - Đông Nam Á: tiêu biểu In-đô-nê-xi-a (17/8/1945), Việt Nam (2/9/1945) và Lào (12/10/1945). - Nam Á: Ấn Độ (1946-1950)
  7. 7 Lược đồ Phong trào đấu tranh LÀO giành độc lập 12/10/1945 ẤN ĐỘ Chủ tịch VIỆT NAM 1946 -1950 của các nước HồSukarno, Chí Minh vị tổng 2/9/1945 Á, Phi và Mĩ thống sáng lập In-đô-nê-xi-a IN-ĐÔ-NÊ-XI-A La-tinh từ năm 17/8/1945 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX.
  8. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA I. GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA THẾ KỈ XX Sau chiến tranh thế giới thứ 2, phong trào giải phóng dân tộc ở các nước châu Á, châu Phi và Mĩ La-tinh nổ ra mạnh mẽ, từng bước giành thắng lợi, lật đổ chủ nghĩa thực dân cũ và mới, cụ thể: Các nước châu Á: - Đông Nam Á: tiêu biểu In-đô-nê-xi-a (17/8/1945), Việt Nam (2/9/1945) và Lào (12/10/1945). - Nam Á: Ấn Độ (1946-1950) Các nước châu Phi: tiêu biểu là Ai Cập (1952), An-giê-ri (1954 – 1962). Năm1960, có 17 nước châu Phi tuyên bố độc lập và được xem là “Năm châu Phi”.
  9. 9 Lược đồ Phong trào AN-GIÊ-RI đấu tranh 1954 - 1962 LÀO giành độc lập AI CẬP 12/10/1945 1952 ẤN ĐỘ của các nước VIỆT NAM 1946 -1950 Á, Phi và Mĩ 2/9/1945 La-tinh từ năm IN-ĐÔ-NÊ-XI-A 1945 đến giữa NĂM 1960, 17 NƯỚC 17/8/1945 những năm 60 CHÂU PHI GIÀNHChiến ĐỘC LẬP của thế kỉ XX. tranh Pháp tại An- giê-ri Gamal Abdel Nasser
  10. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA I. GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA THẾ KỈ XX Sau chiến tranh thế giới thứ 2, phong trào giải phóng dân tộc ở các nước châu Á, châu Phi và Mĩ La-tinh nổ ra mạnh mẽ, từng bước giành thắng lợi, lật đổ chủ nghĩa thực dân cũ và mới, cụ thể: Các nước châu Á: - Đông Nam Á: tiêu biểu In-đô-nê-xi-a (17/8/1945), Việt Nam (2/9/1945) và Lào (12/10/1945). - Nam Á: Ấn Độ (1946-1950) Các nước châu Phi: tiêu biểu là Ai Cập (1952), An-giê-ri (1954 – 1962). Năm1960, có 17 nước châu Phi tuyên bố độc lập và được xem là “Năm châu Phi”. Mĩ la – tinh: Cách mạng Cu-ba thắng lợi (1/1/1959).
  11. Lược đồ AN-GIÊ-RI Phong trào 1954 - 1962 LÀO đấu tranh AI CẬP 12/10/1945 CU BA 1952 1/1/1959 ẤN ĐỘ giành độc lập VIỆT NAM 1946 -1950 của các nước 2/9/1945 Á, Phi và Mĩ IN-ĐÔ-NÊ-XI-A La-tinh từ năm 17/8/1945 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX.
  12. Vì sao khu vực Đông Nam Á là nơi khởi đầu của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới? - Một số nước Đông Nam Á bị phát xít Nhật chiếm đóng, khi quân Nhật đầu hàng là cơ hội để các nước giải phóng dân tộc. - Giai cấp vô sản, tư sản dân tộc đã vươn lên nắm ngọn cờ lãnh đạo nhân dân đấu tranh. - Nhân dân Đông Nam Á có truyền thống yêu nước chống ngoại xâm.
  13. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA I. GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA THẾ KỈ XX Sau chiến tranh thế giới thứ 2, phong trào giải phóng dân tộc ở các nước châu Á, châu Phi và Mĩ La-tinh nổ ra mạnh mẽ, từng bước giành thắng lợi, lật đổ chủ nghĩa thực dân cũ và mới, cụ thể: Các nước châu Á: - Đông Nam Á: Tiêu biểu In-đô-nê-xi-a (17/8/1945), Việt Nam (2/9/1945) và Lào (12/10/1945). - Nam Á: Ấn Độ (1946-1950) Các nước châu Phi: Tiêu biểu là Ai Cập (1952), An-giê-ri (1954 – 1962). Năm1960, có 17 nước châu Phi tuyên bố độc lập và được xem là “Năm châu Phi”. Mĩ la – tinh: Tiêu biểu là Cu-ba (1/1/1959). Như vậy, tới giữa những năm 60 của thế kỉ XX, hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc – thực dân về cơ bản đã bị sụp đổ. Đến năm 1967, hệ thống thuộc địa chỉ còn 5,2 triệu km2 với 35 triệu dân, tập trung chủ yếu ở miền Nam châu Phi.
  14. Em có nhận xét gì về phong trào giải phóng dân tộc từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai? Phong trào diễn ra sôi nổi, quyết liệt ở hầu hết các thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc từ châu Á, châu Phi đến khu vực Mĩ La-tinh, lôi cuốn đông đảo các giai cấp và các tầng lớp nhân dân tham gia, với nhiều hình thức đấu tranh phong phú, trong đó đấu tranh vũ trang là chủ yếu đã làm tan rã từng mảng rồi dẫn đến sụp đổ hoàn toàn hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc.
  15. BÀI TẬP Câu 1. Sự kiện phát xít Nhật đầu hàng Đồng minh đã tạo thời cơ cho các dân tộc ở khu vực nào đứng lên đấu tranh giành độc lập? A. ĐôngA Nam Á. B. Nam Phi. C. Đông Bắc Á. D. Mĩ La tinh. Câu 2. Năm 1960 đã đi vào lịch sử với tên gọi là "Năm châu Phi", vì sao? A. Có một số nước ở châu Phi được trao trả độc lập. B. Có phong trào giải phóng dân tộc phát triển sớm nhất, mạnh nhất. CC. Có 17 nước ở châu Phi tuyên bố độc lập. D. Châu Phi là "Lục địa mới trỗi dậy". Câu 3. Cho đến năm 1967, hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa thực dân chỉ còn tập trung chủ yếu ở khu vực nào? A. Đông Nam Á. B. Nam châuB Phi. C. Nam Mĩ. D. Mĩ La tinh.
  16. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA I. GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA THẾ KỈ XX II. GIAI ĐOẠN TỪ GIỮA NHỮNG NĂM 60 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70 CỦA THẾ KỈ XX PhongNêu trào điểm diễn nổi ra bật ở châu của Phi phong nhằm trào lật đổ giải ách phóng thống trịdân của tộc Bồ từ Đào giữa Nha, những điển hìnhnăm là 60 thắngđến lợi giữa của nhữngnhân dân năm ba nước: 70 của thế kỉ XX? + Ghi-nê Bít xao (9/1974), + Mô-dăm-bích (6/1975) + Ăng-gô-la (11/1975)
  17. GHI-NÊ BÍT-XAO 9/1974 ĂNG-GÔ-LA 11/1975 MÔ-DĂM-BÍCH 6/1975 Lược đồ châu Phi
  18. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA I. GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA THẾ KỈ XX II. GIAI ĐOẠN TỪ GIỮA NHỮNG NĂM 60 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70 CỦA THẾ KỈ XX Phong trào diễn ra ở châu Phi nhằm lật đổ ách thống trị của Bồ Đào Nha, điển hình là thắng lợi của nhân dân ba nước: + Ghi-nê Bít xao (9/1974), + Mô-dăm-bích (6/1975) + Ăng-gô-la (11/1975) Thắng lợi của nhân dân ba nước Ghi-nê Bít-xao, Mô-dăm-bích và Ăng-gô-la đã Thắng lợi của nhân dân ba nước Ghi-nê Bít-xao, Mô-dăm-bích và Ăng-gô-la góp phần quan trọng trong việc cổ vũ tinh thần nhân dân các nước thuộc địa, đặc trong cuộc đấu tranh chống ách thống trị của Bồ Đào Nha, giành độc lập biệtdân là tộc nhân có ýdân nghĩa châu như Phi thế trong nào? cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc, bảo vệ chủ quyền của mình.
  19. BÀI 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA I. GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA THẾ KỈ XX II. GIAI ĐOẠN TỪ GIỮA NHỮNG NĂM 60 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70 CỦA THẾ KỈ XX II. GIAI ĐOẠN TỪ GIỮA NHỮNG NĂM 70 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 90 CỦA THẾ KỈ XX Phong- Phong trào trào giải diễn phóng ra dưới dân hình tộc thứctừ giữa đấu nhữngtranh xóa năm bỏ chế70 đếnđộ phân giữa biệt những chủng năm tộc (A-pác-thai) ở châu Phi. Tiêu biểu là cuộc đấu tranh của Rô-đê-di-a, Tây Nam Phi 90 vàcủa Cộng thế kỉhòa XX Nam có Phi.điểm gì đáng lưu ý?
  20. Em hiểu như thế nào về chủ nghĩa A-pác-thai? “A-pác-thai” có nghĩa là “sự tách biệt chủng tộc”. Đây là một chính sách của chính quyền thiểu số người da trắng nhằm phân biệt chủng tộc và đối xử dã man với người da đen ở một số nước miền Nam châu Phi. Ở Cộng hòa Nam Phi, nhà cầm quyền da trắng đã ban bố trên 70 đạo luật phân biệt đối xử và tước bỏ quyền làm người của người da đen và da màu, quyền bóc lột được ghi vào hiến pháp nước này. Liên hợp quốc coi A-pác-thai là “một tội ác của nhân loại”. Lược đồ châu Phi