Báo cáo Biện pháp Lồng ghép phương pháp Montessori vào hoạt động làm quen toán cho trẻ 3 tuổi

Nội dung tài liệu: Báo cáo Biện pháp Lồng ghép phương pháp Montessori vào hoạt động làm quen toán cho trẻ 3 tuổi

1. PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO HUYỆN CAN LỘC BÁO CÁO BIỆN PHÁP “Lồng ghép phương pháp Montessori vào hoạt động làm quen toán cho trẻ 3 tuổi”. Năm học: 2024 - 2025
2. I. LÝ DO HÌNH THÀNH BIỆN PHÁP
3. 1. Cơ sở lý luận Thế giới đang bước vào cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 với những chuyển biến sâu và rộng ở tất cả các lĩnh vực, điều này cũng tạo ra những vấn đề và thách thức đối với người làm công tác giáo dục nói chung và công tác giáo dục mầm non nói riêng. Đặc biệt là việc sử dụng phương pháp dạy học mới để đào tạo ra những con người đầy sáng tạo và có tư duy phản biện. Điều này cho thấy việc đổi mới phương pháp giảng dạy nhằm nâng cao chất lượng dạy và học ở các bậc học nói chung và bậc học mầm non nói riêng là yêu cầu cấp thiết hiện nay, khi mà những vấn đề và thách thức mới đòi hỏi phải được giải quyết bằng những biện pháp mới, tư duy mới, sáng tạo mới. Để làm được điều này, việc sử dụng các phương pháp dạy học mới là hết sức cần thiết, trong đó phương pháp Montessori là một lựa chọn để giúp trẻ đánh thức và khơi dậy sự sáng tạo, tôn trọng tính riêng biệt của mỗi trẻ nhằm hình thành kĩ năng tư duy mới cho thế hệ mai sau.
4. 2. Cơ sở thực tiễn Thực tế cho thấy rất nhiều giáo viên mong muốn đổi mới phương pháp dạy học, lồng ghép phương pháp hiện đại như phương pháp Montessori vào các hoạt động đặc biệt là hoạt động làm quen với toán, nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo, tăng cường hoạt động nhóm và cá nhân cho trẻ. Qua đó giúp trẻ lĩnh hội được các kiến thức, kỹ năng về toán sơ đẳng một cách nhẹ nhàng, thoải mái. Tuy nhiên, không phải mọi giáo viên vận dụng đều đạt hiệu quả như mong muốn, bởi một số giáo viên khi tổ chức các hoạt động làm quen toán còn cứng nhắc, chưa linh hoạt, chưa sáng tạo, chưa mạnh dạn thay đổi dẫn đến kết quả trên trẻ chưa cao. Giáo viên chưa tận dụng hết môi trường, nguyên vật liệu mở cho trẻ hoạt động, chưa mạnh dạn lồng ghép các phương pháp giáo dục hiện đại vào hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ. Trẻ chưa thực sự mạnh dạn, tự tin khi làm việc nhóm. Chính vì vậy, tôi đã nghiên cứu và đưa ra biện pháp “Lồng ghép phương pháp Montessori vào hoạt động làm quen toán cho trẻ mẫu giáo 3 tuổi” tại lớp mình phụ trách.
5. II. Phạm vi và đối tượng 1. Phạm vi: Báo cáo tập trung vào biện pháp lồng ghép phương pháp Montessori vào hoạt động làm quen toán cho trẻ mẫu giáo 3 tuổi nhằm tạo cơ hội cho trẻ được thể hiện khả năng tư duy của mình trong hoạt động làm quen toán. Thời gian áp dụng biện pháp năm học 2023-2024 đến nay. 2. Đối tượng: Trẻ 3 tuổi tại lớp tôi phụ trách
6. III. Thực trạng 1. Thuận lợi 2. Khó khăn - Hệ thống cơ sở vật chất và khuôn - Phương pháp Montessori là viên trường lớp đầy đủ, sáng đẹp, đảm một phương pháp mới nên nhiều bảo cho trẻ tham gia các hoạt động một giáo viên còn lúng túng khi lồng cách tích cực. ghép vào các hoạt động chăm sóc - Nhà trường đã đầu tư mua sắm giáo dục trẻ. trang thiết bị phục vụ công tác chăm sóc - Giáo cụ học toán theo giáo dục trẻ như các bộ giáo cụ motessori cho một số lớp, máy tính, tivi phương pháp Montessori giá thông minh được kết nối mạng internet thành cao nên nhà trường chưa đủ đầy đủ. kinh phí để mua sắm đầy đủ. - Bản thân tôi là giáo viên trẻ luôn - Đa số trẻ 3 tuổi mới đến tâm huyết với công việc, ham học hỏi, trường, trẻ chưa có thói quen và yêu nghề mến trẻ, khắc phục mọi khó nề nếp trong các hoạt động ở khăn để hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ. trường. Trẻ chưa thực sự tích cực, - Phụ huynh luôn quan tâm, phối hợp chủ động, sáng tạo, hoạt động với giáo viên trong công tác nuôi dưỡng nhóm chưa tốt. chăm sóc giáo dục trẻ.
7. IV. Biện pháp thực hiện
8. Biện pháp 1: Học tập nghiên cứu về phương pháp Montessori dưới nhiều hình thức khác nhau. Để thu hút trẻ tham gia vào các hoạt động một cách hứng thú, tích cực tôi đã dành rất nhiều thời gian để học hỏi nghiên cứu các tài liệu, sách báo, các tạp chí giáo dục, tìm kiếm trên Internet để tham khảo, học hỏi từ đồng nghiệp, để từ đó nâng cao năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho bản thân, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ. Ngoài ra nhà trường còn tạo điều kiện cho chúng tôi được đi tham quan ở các trường bạn để học hỏi kinh nghiệm.
9. BIỆN PHÁP 2: Tận dụng môi trường và sử dụng nguyên vật liệu để tạo ra bộ đồ dùng, đồ chơi học toán theo phương pháp Montessori Đối với phương pháp Montessori, môi trường học tập của trẻ là điều quan trọng nhất, nó đóng vai trò như một người giáo viên. Bởi ở đây còn nhiều điều hay và thú vị hơn người lớn chúng ta nghĩ, người giáo viên không cần đưa cho trẻ mọi thứ để học mà trẻ cảm nhận những gì trẻ nhìn thấy bằng mắt, khi đó có thể làm thay đổi trực tiếp những ý tưởng sáng tạo của trẻ. Do đó, người giáo viên cần phải chuẩn bị môi trường học tập, đồ dùng, đồ chơi phong phú, đa dạng, hấp dẫn, để trẻ được thỏa sức lựa chọn, trải nghiệm và thể hiện được sự thông minh, nhanh nhẹn, cá tính của bản thân mình. Chính vì vậy bản thân tôi đã thiết kế những bộ đồ dùng, đồ chơi từ những nguyên vật liệu tự nhiên nhằm giảm chi phí và tạo môi trường đa dạng, hấp dẫn, an toàn, thân thiện đối với trẻ.
10. 2.1. Đồ dùng về số lượng Tôi đã sử dụng các nguyên vật liệu như: nắp chai, bìa carton, hột hạt, dây kẽm, đĩa xốp, nhíp, bon bon, để tạo ra bộ đồ chơi giúp trẻ tạo nhóm, so sánh số lượng
11. 2.2. Đồ dùng về thời gian Dùng đĩa xốp, bìa carton để vẽ hình ảnh ngày và đêm;
12. 2.3. Đồ dùng về đo, lường Tôi đã sử dụng các loại chai lọ phế thải, ca, cốc, để làm dụng cụ cho trẻ đong đo; Các loại hộp sữa, que kem, khối gỗ để làm dụng cụ so sánh cao – thấp, dài – ngắn .
13. 2.4. Đồ dùng về hình dạng Xung quanh chúng ta có rất nhiều nguyên vật liệu rời để kích thích trẻ tư duy, sáng tạo, chắp ghép các hình dạng khác nhau trong cuộc sống. Qua đó giúp trẻ củng cố các kiến thức, kỹ năng về hình dạng một cách sâu sắc. VD như: đá, sỏi xếp thành các hình, 4 que kem bằng nhau xếp thành hình vuông, hình tam giác,,
14. * Biện pháp 3. Lồng ghép, tích hợp phương pháp Montessori cho trẻ làm quen với toán thông qua các hoạt động 3.1. Hoạt động học Hoạt động học là một trong những hoạt động chính trong ngày của trẻ, ở hoạt động này trẻ được phát triển toàn diện về mọi mặt thông qua các lĩnh vực phát triển, và trẻ được thõa sức sáng tạo, thể hiện năng lực của mình qua các hoạt động ở mỗi lĩnh vực khác nhau.
15. Ví dụ: Đề tài “ Đếm đến 3, nhận biết số lượng trong phạm vi 3” * Hoạt động 1: Ôn nhận biết số lượng trong phạm vi 2 - Chơi trò chơi “ Tìm bạn thân” * Hoạt động 2: Đếm đến 3, nhận biết số lượng trong phạm vi 3 - Trẻ đến với trò chơi “ Tài năng của bé’ - Trẻ đếm, nhận biết số lượng trong phạm vi 3. - Trước hết trẻ lấy tất cả các nắp chai màu xanh đóng vào cổ chai gắn trên bảng. - Trẻ đếm số lượng nắp chai màu xanh vừa xếp ra. - Trẻ xếp 3 nắp trắng ra, mỗi nắp trắng tương ứng dưới mỗi nắp xanh. - Trẻ đếm số lượng nắp chai trắng vừa xếp ra. - Cả lớp đếm lại cả 2 nhóm. - Trẻ cất lần lượt từng nhóm, vừa cất vừa đếm. * Hoạt động 3: Trò chơi luyện tập - Đi siêu thị - Các nhóm đi siêu thị mua đồ dùng, mỗi đồ dùng có số lượng là 3. - Cô hướng dẫn các nhóm kiểm tra kết quả - Hoạt động này cũng có thể tổ chức cho trẻ với bộ đồ dùng khác như đá, sỏi,
16. Ví dụ: nhận biết hình vuông và hình tam giác * Hoạt động 1: Gây hứng thú - Cô tạo tình huống tặng quà, đại diện các nhóm lên nhận quà và về cùng nhau khám phá món quà. * Hoạt động 2: Trẻ nêu đặc điểm các hình và chơi xếp hình theo yêu cầu * Hoạt động 3: Trò chơi – Bé chọn hình nào
17. 3.2. Chơi ở các góc Thông qua hoạt động góc trẻ được tham gia nhiều trò chơi khác nhau và là nơi trẻ có thể trao đổi, hợp tác, chia sẻ với bạn bè nhằm củng cố các kiến thức, kỹ năng như: Trẻ sẽ dùng đũa, kẹp, nhíp gắp những viên sỏi, hột hạt để đếm, tạo nhóm số lượng, dùng tay đóng mở nắp chai để sắp xếp theo quy tắc, dùng các que kem xếp so sánh dài ngắn, xếp chồng các hộp sữa, đo chiều cao bằng thước dây, cho trẻ chơi xếp hình 120 chi tiết,
18. 3.3. Chơi ngoài trời Chơi ngoài trời là một trong những hoạt động mang lại cho trẻ nhiều niềm vui và kiến thức cần thiết về thế giới xung quanh. Khi chơi ngoài trời trẻ được tự do trải nghiệm, thõa mãn nhu cầu tìm hiểu, quan sát, khám phá những điều mới lạ. Ngoài ra còn tạo cho trẻ sự nhanh nhẹn, thích ứng với môi trường tự nhiên, nhằm phát triển toàn diện cho trẻ. Ở đây, trẻ dễ dàng tìm kiếm những nguyên vật liệu tự nhiên sẵn có như: Sỏi đá, cành cây, lá cây khô, cát, nước, con vật để làm học liệu trải nghiệm. Từ đó mở rộng môi trường tiếp cận, củng cố những biểu tượng toán cho trẻ. Ví dụ: Trẻ có thể tận dụng các nguyên vật liệu như sỏi, đá, để đếm, tạo nhóm, dùng các cành cây khô để xếp các hình khác nhau
19. 3.4. Chơi, hoạt động theo ý thích Ở hoạt động này tôi thường tổ chức các trò chơi học toán nhẹ nhàng, thoải mái nhằm kích thích trẻ hứng thú tham gia hoạt động. Ví dụ: Chơi các trò chơi học toán như: Trò chơi ghép hình, chơi bảng ghép số đếm,
20. * Biện pháp 4: Tuyên truyền với các bậc phụ huynh, cộng đồng nhằm tạo sự ủng hộ về vật chất và tinh thần. Để các bậc phụ huynh thật sự quan tâm đến bậc học mầm non, thấy được lợi ích của việc tổ chức cho trẻ hoạt động theo phương pháp Montessori có ảnh hưởng lớn đến các hoạt động của trẻ, giúp trẻ hoạt động một cách tích cực và sáng tạo. Ngay từ đầu năm học tôi tiến hành họp phụ huynh tại lớp, nhằm trao đổi, thảo luận về phương pháp giúp trẻ có các kỹ năng cần thiết trong mọi hoạt động, lúc đầu phụ huynh cũng tỏ thái độ lo ngại. Nhưng tôi đã mời các bậc phụ huynh đến tham quan, xem các cháu hoạt động, thấy trẻ được trải nghiệm học tập với các bộ đồ chơi thông qua các hoạt động một cách hứng thú và say sưa. Từ đó các bậc phụ huynh nhận thức được tầm quan trọng của phương pháp giáo dục Montessori, nhiều phụ huynh đã sưu tầm và đóng góp các nguyên vật liệu cũng như kinh phí để trang sắm các bộ đồ chơi dạy học theo phương pháp Montessori nhằm tạo cơ hội để trẻ tham gia vào các hoạt động giáo dục đạt hiệu quả.